«پارسبانو»، زیارتگاهی مربوط به زرتشتیان است که در منطقه «عقدا» در روستای «زرجوع» واقع شده. این زیارتگاه در ۱۲۰ کیلومتری شمال غربی شهر یزد و ۵۴ کیلومتری شهر اردکان در محدوده استان یزد قرار دارد.
«پارسبانو»، زیارتگاهی مربوط به زرتشتیان است که در منطقه «عقدا» در روستای «زرجوع» واقع شده. این زیارتگاه در ۱۲۰ کیلومتری شمال غربی شهر یزد و ۵۴ کیلومتری شهر اردکان در محدوده استان یزد قرار دارد.
زیارتگاه «پارس بانو» که با عناوین «بانوی پارس» یا «پیربانو» هم شناخته میشود منتسب به پارسبانو، دختر یزدگرد سوم و خواهر «شهربانو» - به روایتی همسر امام حسین (ع) -است.
روستای زرجوع در مسیر دره باریکی قرار گرفته و کوههای اطراف آن پوشیده از درختان بادام و انجیرکوهی است. این روستا از مسیر جاده اصلی اصفهان-یزد با اتومبیل حدود یکساعت فاصله دارد.
13 تا 17 تیر ماه هر سال، زمانی است که زرتشتیان برای نیایش به این مکان میآیند. در کنار زیارتگاه، سکونتگاههایی موسوم به «خیله» ساخته شده تا خانوادههای زرتشتی در زمان زیارت پارسبانو که به مدت پنج روز ادامه دارد، برای سکونت موقت از آنها استفاده کنند.
از دیدگاه زرتشتیان، این آرامگاه جایگاه جان باختن و ناپدید گشتن شهبانوی پارس بنام «خاتون بانو» بوده است و شهبانو در خواب نابینایی نمایان شده و پس از شفای چشمان وی از او میخواهد تا بنای نیایشگاه را بنیان نهد.
دو گنبد سفیدرنگ از فاصله چند کیلومتری مانده به روستای زرجوع دیده میشود. یکی مربوط به زیارتگاه پارسبانو و دیگری گنبد مسجد مسلمانان روستا است.
سکونتگاهها یا «خیله»های اطراف پارسبانو
اشعار زیر بر سردر زیارتگاه پارسبانو نوشته شده است:
ای پیر با مهر و صفا،الگوی پاکی و وفا / رنجیده ازجور و جفا، در جستجویت آمدم
ای پارس بانو خستهام غمگین و دل شکستهام / برلطف تو دل بستهام،من در حضورت آمدم
ای بانوی ایران زمین، ای خفته در این سرزمین / برحلقهاش همچون نگین، در زرع جویت آمدم
خاتون بانوها تویی، آوارهام مأوا تویی / درمان و داروها تویی، اینک به کویت آمدم
اندر دل این کوهها، ماندی غریب ای آشنا / هستی غریبان را پناه زین رو به سویت آمدم
نمایی از داخل زیارتگاه پارسبانو
زرتشتیان معتقدند پارسبانو در این نقطه ناپدید شده و به داخل زمین رفته است.
سکونتگاههای اطراف پارسبانو با معماری متداول در استان یزد ساخته شدهاند.
دیوارهای سکونتگاهها مملو از دیوارنوشتهها است.
روبروی زیارتگاه پارسبانو و بر فراز تپه دخمهای قرار گرفته است. دخمه مکانی است که در گذشته زرتشتیان اجساد درگذشتهگانشان را در آنجا قرار میدادند.
پایینتر از دخمه و روبروی پارسبانو، آبآنباری قدیمی و همچنین مسجد روستای زرجوع قرار گرفته است.
نمایی از روستان زرجوع که در کنار آرامگاه پارسبانو قرار دارد.
نمایی دیگری از روستان زرجوع
بهخاطر انتساب شهربانو، خواهر پارسبانو به همسری امام حسین، اهالی مسلمان منطقه هم با احترام از پارسبانو یاد میکنند و او را به عنوان «خواهر زن» امام حسین میشناسند. جالب آنجاست که برخی اهالی روستا زیارتگاه پارسبانو را هم متعلق به امام حسین میدانند.