هفت سايت سرویسدهنده برگزيده سال هشتاد و پنج
هوای تازه در فضای مجازی
محمد مهدی مولایی

مهمترین تحول سرویسهای اینترنتی فارسی در سال گذشته را میتوان جدیتر شدن سرویسدهندههای تجاری و همینطور گسترش ارائه خدمات شهری و دولتی به صورت آنلاین دانست.
سالها بود که شعارهای مربوط به تحقق دولت الکترونیکی و شهرهای مجازی از طرف مسئولان و کارشناسان در سطح جامعه و رسانهها مطرح میشد، اما مردم در عمل شاهد تغییری در وضعیت زندگیشان نبودند و استفاده از اینترنت برای ایرانیان به جستجوی عکس و مطلب، چت کردن، خواندن اخبار و در سالهای اخیر وبلاگنویسی محدود میشد.
انجام خدماتی از قبیل خرید اینترنتی، کارهای بانکی آنلاین، پرداخت و پیگیری خدمات عمومی و شهری سالهاست در دنیا مورد توجه قرار گرفته اما در ایران تنها در دو-سه سال اخیر تحقق پیدا کرده و در سال گذشته پیشرفت قابل توجهی داشت.
ارائه این نوع خدمات امسال به طور جدیتری از طرف مجموعههای دولتی و خصوصی دنبال شد و رسانهها هم تبلیغات مناسبی نسبت به آن داشتند. به طور مثال صداوسیما در برنامههای پرمخاطب طنز خود اینگونه خدمات را در قالب آگهیهای داخل برنامه پخش کرد که نشانگر تغییر در نگرش مسئولان این سازمان به اینترنت است و باید آنرا به فال نیک گرفت. به خاطر بیاورید سالهای گذشته را که در تلویزیون دولتی ایران اینترنت به عنوان رسانهای منفی تصویر میشد و نگاه بدبینانهای به آن وجود داشت تا سال ۸۵ را که مهران مدیری و گروهش در قالب آیتمهای نمایشی از خدمات آنلاین شهری و امکان پرداخت فیش آب و برق و تلفن با اینترنت در قالب تبلیغات داخل برنامهشان میگفتند.
البته نقش رسانهها و وسائلارتباط جمعی به خصوص رادیو و تلویزیون که مخاطبان و اثرگذاری بیشتری دارند بیشتر از اینهاست و باید در آینده همچنان به این مسائل بپردازند و انواع سرویسها و خدماتی که از طریق اینترنت قابل انجام است را تبلیغ کنند تا شاهد گسترش این خدمات در بین مردم باشیم.
در سال ۸۵ در کنار سرویسدهندههای تجاری و دولتی سایر سرویسدهندههای اینترنتی از قبیل سرویسوبلاگها، ابزارهای اینترنتی، اتاقهای گفتگو، جوامع مجازی و خبرخوانها هم به فعالیتشان ادامه دادند و بر تعدادشان افزوده شد. نکته قابل توجه و مشترک در مورد این سایتهای سرویسدهنده، حرکت آنها به سوی فعالیتهای اقتصادی و تلاششان برای کسب درآمد بیشتر از محیط اینترنت بود، چرا که هنوز بخشی از این سایتها برپایه تلاش مدیرانشان استوارند و به استقلال مالی لازم نرسیدهاند.
برترین سرویسوبلاگ: بلاگفا
برگزیده دوم: پرشینبلاگ
برگزیده سوم: بلاگاسکای
برگزیده چهارم: میهنبلاگ

سرویسدهندههای وبلاگ فارسی هنوز هم به عنوان یکی از جدیترین سرویسدهندههای اینترنتی وب فارسی فعالیت میکنند. این سرویسدهندهها امکان وبلاگنویسی را برای کاربران به سادهترین شکل ممکن فراهم میکنند و با توجه به اقبالی که در سالهای اخیر در جامعه ایرانی نسبت به وبلاگنویسی وجود داشته عجیب نیست که ارائه دهندگان این خدمات هم بیش از سایر سایتها مورد توجه کاربران و رسانهها قرار بگیرد.
در بین این سرویسوبلاگها هر چند سال گذشته سالی پر حاشیه برای بلاگفا بود اما در نهایت این سرویسدهنده وبلاگ توانست نظر انتخابکنندگان را بار دیگر به خود جلب کند تا برای دومین سال پیاپی از طرف تحریریه هفتسنگ و تعدادی از کارشناسان به عنوان برترین سرویسوبلاگ فارسی سال انتخاب شود.
بزرگترین بحرانی که بلاگفا سال گذشته پشت سر گذاشت، حاشیهها و جنجالهای مربوط به فروش این سرویسوبلاگ بود. در حالی که یک شرکت اینترنتی ادعای خریدن بلاگفا را مطرح میکرد، مدیر این سایت علیرضا شیرازی ماجرا را طور دیگری توضیح میداد. این اختلافات مدتی کاربران بلاگفا را نسبت به وضعیت آینده بلاگفا نگران کرده بود که ظاهرا پس از مدتی ماجرا فیصله پیدا کرد یا حداقل از ابعاد رسانهای آن کاسته شد.
مشکلات پیاپی سرور بلاگفا در نیمه دوم سال هم بخشی از کاربران را ناراضی کرده بود که در نهایت بلاگفا این مشکلات را پشت سر گذاشت.
بلاگفا در روزهای پایانی سال امکان وبلاگنویسی روی دامنه مستقل را برای کاربرانش فراهم کرد تا در روزهای آخر سال عیدی مناسبی به آنها داده باشد.
+ گفتگوی هفتسنگ با مدیر بلاگفا در سال ۸۵
بزرگترین رقیب بلاگفا یعنی پرشینبلاگ سال خوب و آرامی را پشت سر گذاشت. پرشینبلاگ نسبت به سال گذشته پیشرفت قابل توجهی داشت، امکانات جدیدی به سایت اضافه شد و سرعت دسترسی به صفحات هم افزایش پیدا کرد. پرشینبلاگ در سال گذشته توانست کاربرانش را که مدتی از خدمات سایت ناراضی بودند، دوباره راضی کند و در کنار آن کاربران جدیدی هم بدست بیاورد.
+ گفتگوی هفتسنگ با مدیر پرشینبلاگ در سال ۸۵
دیگر وبلاگسرویس فارسی یعنی بلاگاسکای هم در سال گذشته به صحنه رقابت بازگشت و توانست با ارائه خدمات مناسب دوباره در بین وبلاگنویسان مطرح شود. بلاگاسکای به قول مدیرانش تازه از خواب زمستانی بیدار شده و برنامههای زیادی برای آینده دارد.
+ گفتگوی هفتسنگ با مدیران بلاگاسکای در سال ۸۵
برترین سایت دولت اینترنتی: تهران.آیآر
برگزیده دوم: ای-پلیس.آیآر
تهران.آیآر، سایت شهرداری تهران از جمله سایتهای قابل توجه در بین سایتهای دولتی است که امکان انجام برخی خدمات شهری را بهصورت اینترنتی برای شهروندان تهرانی فراهم کرده است.
علاوه بر اطلاعات و اخبار حوزه شهری و مربوط به شهرداری در این سایت امکاناتی از قبیل جستجوى اموات بهشت زهرا، پرداخت عوارض نوسازی، پرداخت عوارض خودرو، محاسبه عوارض نوسازى، ثبت درخواست شهرسازی، مشاهده قیمت منطقه ای املاک، ثبت اطلاعات مسافربرهای شخصی وجود دارد.
علاوه بر این آنچه شهروندان از طریق تماس با تلفن ۱۳۷ میتوانند انجام دهند، از طریق مراجعه به سایت شهرداری و در قالب سامانه اینترنتی 137 هم قابل انجام است. شهروندان برای مواردی از قبیل درخواست برای جمعآوری لاشه حیوانات، آبگرفتی در کوچه و خیابان محل زندگی، مزاحمتهای واحدهای صنفی و مواردی این دست میتوانند به شهرداری به صورت آنلاین گزارش دهند و از همان طریق هم نتیجه گزارشهایشان را پیگیری کنند. سامانه ۱۸۸۸ هم از طریق آنلاین پیگیر شکایت شهروندان از اقدامت ۱۳۷ است.
سایت پلیس+۱۰ که بخشی از خدمات مربوط به پيگيری وضعيت كارت سوخت، گذرنامه، گواهینامه، خدمت سربازی و درخواست پروانه کسب را بهصورت آنلاین ارائه میکند از دیگر سایتهای مفید دولت اینترنتی است.
سایتهای مربوط به بانکها، سایت صدوهجده شرکت مخابرات، سایت شرکت قطارهای رجا هم از جمله دیگر سایتهای فعال در این زمینه هستند که برخی خدمات فیزیکی دولتی را به شکل آنلاین در آوردهاند.
برترین ابزار اینترنتی: پرشیناستت
برگزیده دوم: وبگذر
برگزیده سوم: پرشینپادکست

پرشیناستت، که ابزاری برای شمارش صفحات اینترنتی است در سال گذشته کارنامه قابل قبولی از خود به جا گذاشت. پرشیناستت ابزاری است که به کمک آن وبلاگنویسان و سایتداران میتوانند از تعداد بازدیدکنندگان صفحاتشان و همینطور جزئیاتی از نحوه بازدید آنها مطلع شوند.
نمونههای سایتهای شمارنده در اینترنت فراوان یافت میشود، اما نمونههای فارسی موفق آن زیاد نیستند. این نمونههای فارسی پس از فیلترینگ گسترده اغلب شمارندههای معتبر خارجی از قبیل نداستت بیشتر مورد توجه قرار گرفتند. وبگذر اولین نمونه موفق شمارندههای اینترنتی فارسی بود که مورد استقبال جامعه اینترنتی فارسی زبان قرار گرفت. وبگذر که سابقهای بیشتر از پرشیناستت دارد هم در سال ۸۵ کارنامه موفقی داشت هر چند که چند بار قطع خدماتش اندکی کاربران این سایت را ناراضی کرده بود.
با نظر تحریریه هفتسنگ و کارشناسانی که در انتخاب برترینهای به هفتسنگ کمک کردهاند، وبگذر که سال گذشته در بین هفتسایت برتر فارسی زبان بود امسال جای خود را به پرشیناستت میدهد تا عنوان برترین ابزار اینترنتی سال ۸۵ به پرشیناستت برسد.
پرشینپادکست نخستین سایت فارسی است که محیطی را برای ارائه و انتشار پادکست فراهم میکند. پادکست نوعی رادیوی اینترنتی شخصی است که از سه سال پیش در دنیا مورد توجه قرار گرفت. پادکست به سرعت در بین کاربران ایرانی هم گسترش پیدا کرد در سال ۸۴ شاهد تولد و فعالیت چند پادکست فعال و ارزشمند در اینترنت فارسی بودیم. این گسترش پادکست اما در سال ۸۵ به دلایلی از جمله خطوط کم سرعت اینترنت در ایران که امکان دریافت فایلهای صوتی را مشکل میکند ادامه نداشت و همان تعداد پادکستهای فعال هم پس از مدتی تعطیل شدند. پادکست فارسی آنقدر رو به افول رفت که تحریریه هفتسنگ مجبور شد نظرسنجی مربوط به این رسانه را از مسابقه برترینهای رسانهای سال حذف کند. با این حال پرشینپادکست نخستین تجربه سرویسپادکست فارسی بود که کاربرانی را هم پیدا کرد.
برترین سایت تجارت اينترنتی: ایستگاه
برگزیده دوم: شاپ.آیآر

شمار فروشگاههای اینترنتی و سایتهای آگهی و نیازمندیهای آنلاین فارسی زبان به دهها سایت میرسد اما اکثر این سایتها به خاطر خدمات و پشتیبانی ضعیف و همینطور گسترش نیافتن تجارت الکترونیک در ایران به تجربههای موفقی تبدیل نشدهاند.
ایستگاه سایت آگهیهای آنلاین فارسی از جمله سایتهای موفق در زمینه تجارت اینترنتی است.ایستگاه محلی برای نمایش آگهیها در اینترنت است. بخشی از خدمات این سایت رایگان است اما بخش جدی فعالیتهای سایت که تحت عنوان آگهیهای ويژه ارائه میشود در قبال پرداخت وجه قابل استفاده است.
فروشندگان کالاها در سایت مشخصات کالایشان را قرار میدهند و خریداران که به دنبال کالای مورد نظرشان هستند با استفاده از این اطلاعات انتخابشان را انجام میدهند.
ایستگاه در سال ۸۵ برنده جایزه ذرهبین طلایی شد که به عملکرد سایتها از دیدگاه موتورهای جستجوگر اختصاص دارند و توسط سایت ایرانسئو اهدا میشود.
شاپ.آیآر یا فروشگاه اینترنتی ایرانیان هم از جمله فروشگاههای اینترنتی فارسی است که مورد استقبال کاربران قرار گرفته است.
این سایت مدتهاست که در شمارنده وباستت در شمار پربینندهترین سایتهای فارسی زبان دارد و به روایت این شمارنده به طور میانگین روزانه سی تا چهل هزار نفر بازدیدکننده دارد.
سایتهای آیآیکتاب و ایرانبین از دیگر سایتهای فعال و قابل قبول در این زمینه هستند.
برترین خبرخوان و جستجوگر اخبار: دودردو
برگزیده دوم: قطره
برگزیده سوم: بازنگار
برگزیده چهارم: مایپندار

سایتهای خبرخوان، به طور اتوماتیک اخبار دیگر پایگاههای اینترنتی را جمعآوری و به کاربرانشان عرضه میکنند. خبرخوانها با گسترش سایتهای خبری و تولیدکنندگان محتوا و امکان قرار دادن خروجی به شکل آراساس (RSS) در این سایتها متولد شدند. این نوع سایتها در مدت زمان معین به تناوب (مثلا هر پنج دقیقه یا هر یک ساعت یک بار) منابع اطلاعاتیشان بررسی میکنند و در صورتی که محتوایی به آنها افزوده شده باشد، این منابع جدید را هم به لیست خود میافزایند تا برای کاربرانشان قابل دسترسی باشد.
دو در دو از جمله نخستین خبرخوانهای فارسی است. خبرخوان دو در دو برای دومین سال پیاپی است که در جمع سایتهای برگزیده سال قرار میگیرد. دو در دو هر چند که تحول جدی در زمینه کاری خودش نداشته اما با حفظ کیفیت کار توانسته همچنان مورد توجه اهالی وب فارسی باشد و محبوبیتش را حفظ کند.
راهاندازی وبلاگگروهی، ارائه ایمیل رایگان با کمک گرفتن از خدمات گوگل، شروع به فعالیت بخش انگلیسی از جمله اقدامات جدید دودردو در سال گذشته بود.
قطره خبرخوانی است که ساختاری شبیه به موتورهای جستجو دارد و امکان جستجوی لحظه به لحظه در بیش از 90 منبع خبری فارسی را فراهم میکند.
قطره آخرین اخبار و مطالب تعدادی از وبسایتها و وبلاگهای فارسی را جمعآوری و ساماندهی میکند و امکان جستجو در این مطالب را برای کاربران فراهم میکند.
قطره، خدمات تخصصی خاصی در زمینه گردآوری اخبار فراهم میکند و میتواند در اختیار سایر سایتها، شرکتها یا سازمانها قرار دهد.
بازنگار با شعار سامانه خبری وبلاگهای فارسی زبان از دیگر خبرخوانهای موفق فارسی در سال گذشته بود. بازنگار خبرخوانی است که مطالب تعدادی از وبلاگفارسی را در ۱۲ موضوع خبری تقسیمبندی و ارائه میکند.
بخش از فرآیند کاری بازنگار به شکل غیر اتوماتیک است و سه مطلب اول صفحه نخست بر اساس ارزشهای خبری و توسط مدیران سایت انتخاب میشود.
مایپندار دیگر خبرخوان قابل توجه سال گذشته بود. تفاوت مایپندار با اکثر خبرخوانهای فارسی در این است که امکان شخصیسازی صفحه برای هر کاربر وجود دارد. هر کاربر میتواند پس از فرایند ثبتنام عضو سایت شود و منابع مورد علاقهاش را مشخص کند تا در مراجعات بعدیاش به سایت فقط مطالب مشخصی که انتخاب کرده در اختیارش قرار گیرد.
برترین جامعهمجازی: کلوب
برگزیده دوم: پردیسمن

سایتهای جامعه مجازی در ایران با اورکات شناخته شدند. استقبال پرشمار و عجیب ایرانیان از اورکات و به دنبال آن فیلتر شدن این سایت، فرصتی را برای رقبای ایرانی ایجاد کرد تا هر کدام بخشی از کاربران اورکات را که به پرسهزدن در این سایت و فضولی آنلاین عادت کرده بودند به خود جلب کنند.
اکثر سایتهای جامعه مجازی ایرانی با الگوبرداری از اورکات ساخته شدهاند، و این الگوبرداری را علاوه بر ساختار در طرح ظاهری سایت هم مد نظر قرار دادهاند.
اورکات از نمونههای موفق این سایتهاست که برای دومین سال پیاپی موفق میشود به جمع هفتسایت برتر سال راه پیدا کند.
کلوب علاوه بر امکانات سایر جوامع مجازی از قبیل ساخت پروفایل و گروهها، امکاناتی از قبیل فروشگاه آنلاین هم دارد. بخش از خدمات کلوب فقط به کاربران ویژه و در قبال دریافت هزینه اشتراک ثابتی ارائه میشوند. بخش دانشنامه کلوب بخش جدید سایت است که تلاشی در جهت تکرار تجربه ویکیپدیاست. بخش سايتساز شخصی کلوب و راهاندازی پلیس کلوب برای دريافت و رسيدگي به شکايات و گزارشات کاربران هم از جمله اقدامات جالب توجه سایت کلوب در سال گذشته بود.
کلوب در دو سال گذشته تنها سایت جامعه مجازی فارسی نبود و سایتهایی از قبیل بهانه، ایرکات، ایالت هم در این زمینه فعالیت میکردند اما هیجکدام نتوانستند برای کلوب رقیب جدی باشند. در سال گذشته سایت پردیسمن توانست به عنوان یک رقیب قابل قبول مطرح شود اما هنوز تا رسیدن به جایگاه کلوب فاصله دارد. پردیسمن هم از مجموعه سایتهای پرشینبلاگ است.
برترین انجمن اینترنتی: پرشینتولز
برگزیده دوم: مجیدآنلاین
برگزیده سوم: عکاسی

انجمنهای اینترنتی یا فرومها اتاقهای گفتگوی آنلاین هستند که امکان گردآمدن و بحث و گفتگوی آنلاین را برای علاقهمندان به یک مبحث خاص فراهم میآورند.
انجمنهای اینترنتی سایت پرشینتولز سالهاست به عنوان یکی از منابع آموزشی آیتی و رفع اشکال وب فارسی فعالیت میکند.
پرشینتولز محیطی است که طراحان وب، وبلاگنویسان و وبمسترهای فارسی زبان در آن اشکالات فنیشان را مطرح میکنند، به اشکالات دیگران پاسخ میدهند، در مورد آخرین تحولات حوزههای مختلف آیتی و پیشرفتهای تکنولوژیکی به بحث و تبادل نظر میپردازند. پرشینتولز با گذشت سالها فعالیت هنوز با قدرت به کار ادامه میدهد و روز به روز به تعداد کاربرانش افزوده میشود.
انجمنهای اینترنتی سایت مجیدآنلاین که عملکردی مشابه با پرشینتولز دارد، تقریبا همزمان با این سایت شروع به فعالیت کرد. مجید آنلاین اتاقهای گفتگوی تخصصی فراوانی در موضوعات مربوط به گرافیک، کامپیوتر و اینترنت دارد. موضوعاتی از قبیل
گرافیک پیکسلی، گرافیک سه بعدی، برنامههای مالتی مديا، برنامههای مديريت محتوا هر کدام بخش مخصوصی برای گفتگو در این فروم دارند.
پرشینتولز و مجیدآنلاین هر دو از مرجعهای اصلی علاقهمندان موضوعات دیجیتالی هستند. با نظر تحریریه هفتسنگ و کارشناسانی که در انتخاب برترینها به هفتسنگ کمک کردند در نهایت با اختلاف ناجیز عنوان برترین انجمن اینترنتی سال ۸۵ به پرشینتولز رسید.
انجمنهای اینترنتی سایت عکاسی هم به عنوان محیطی برای بحث و تبادل نظر در مورد عکاسی مورد استفاده عکاسان حرفهای و آماتور قرار میگیرد. علاقهمندانی که قصد خرید و فروش دوربین دیجیتال دارند یا میخواهند بیشتر در مورد عکاسی بدانند از فروم این سایت استفاده فراوانی میکنند.
>> برای شرکت در نظرسنجی و انتخاب برترينها به اين صفحه برويد. <<
به نام خدا با سلام به اطلاع مسولان مقام بالا گراني برنج و روغن كمر مردم را بريده و كار گران با سختي زياد روبرو هستند.باتشكر از گلستان بخش گميشان