«زردها»، نشریاتی هستند که هدف اصلی خود را جذب مخاطب به هر قیمتی و بدون توجه به محتوا قرار دادهاند. اینها با روزنامهنگاری مبتنی بر جنجال خود، بیش از هر چیز در تلاش هستند تا با تکیه بر احساسات زود گذر و مقطعی و همچنین جریانهای کوتاهمدت و تبهای روز، به جذب مخاطب و در نتیجه فروش و درآمد بیشتر دست پیدا کنند. زردها با زبان ساده و نگاه سطحی خود، معمولا به روایت یک اتفاق، همراه با بزرگنمایی و جنجالآفرینی میپردازند. در زردها خبری از تحلیل نیست. آنها اگر چه در مطالب خود ممکن است مشکلات و اتفاقات ناخوشایند زیادی را روایت کنند، اما معمولا راهحلی برای جلوگیری از تکرار اینگونه اتفاقات ارائه نمیکنند. آنها با داستانپردازیها و دادن وجه دراماتیک به اخبار خود، تلاش میکنند تا محتوای صرفا سرگرمکنندهای را برای مخاطب خود فراهم کنند که خواندن آنها به جز پر کردن بخشی از اوقات فراغت او، معمولا فایدهی دیگری برای خوانندهی نشریات زرد ندارد. با این تعریف، آیا وجود نشریات زرد در یک جامعه، برای آن جامعه زیانآور نیست؟ به زبان ساده، آیا نشریات زرد نشریات بدی هستند؟
آیا نشریات زرد، نشریات بدی هستند؟
میتوان گفت بله و خیر! بله، چون نشریات زرد اطلاعات را به شکل صحیح و سالم به مخاطب خود منتقل نمیکنند. مطالب آنها معمولا شامل آموزشهای غلط و گمراهکننده است. همچنین، همانطور که گفته شد، در این نشریات از ارائه تحلیلهای فکری خبری نیست و به جز اینکه سرگرمکننده هستند، فایدهی دیگری ندارند. آنها با جنجالآفرینیهای خود، باعث میشوند خبری که میتوانست باعث هوشیاری مردم شود، تاثیر عکس از خود به جا گذاشته و حتی باعث تشویش شود.
خیر، چون روزنامههای زرد در واقع پاسخگوی بخشی از تقاضای جامعه برای مطالعه هستند. کارشناسان زیادی در حوزهی ارتباطات و روزنامهنگاری معتقدند که این نشریات، میتوانند وسیلهای باشند برای جذب افرادی که به تازگی وارد دوران مصرف رسانهای خود شدهاند و هنوز به مطالعه عادت نکردهاند. در واقع نشریات زرد پلی هستند که مخاطب جوان دنیای رسانهها از طریق آنها وارد این دنیا میشود و البته پس از اینکه از نظر سواد و نگاه اجتماعی رشد پیدا کرد، به مرور آنها را رها میکند و خود به خود جذب نشریات حرفهایتری که نیازهای جدید او را بر آورده کنند خواهد شد. در واقع مخاطبان زردها، مخاطبان وفادار و هميشگي نيستند، بیشتر مخاطباني گذرا هستند که با این نوع نشریات به سمت مطالعه کشيده شوند، اما با همين نوع نشريات به مطالعه خود ادامه نخواهند داد و قطعاً با گذران سن و اشباع شدن از دادهها و اطلاعات اين نوع مطبوعات، به طرف نشريات توليدي و عميقتر کشیده خواهند شد.
اما این وسط، چه میتوان کرد تا از آسیبهای اجتماعی اینگونه نشریات کاسته شود؟ با زردها چهطور باید برخورد کرد؟
با زردها چهطور باید برخورد کرد؟
اگر بتوانیم با ارتقای سواد رسانهای جامعه، تقاضا برای مطالعهی اینگونه نشریات را کاهش دهیم، موفق میشویم که زردها را دور بزنیم. در واقع به جای اینکه مخاطب جوان، در یک دورهی طولانی همراه با نشریات زرد رشد کند و پس از طی این دوره، به سمت نشریات حرفهای برود، میتوان از همان ابتدا و از طریق آموزشهای کلاسیک، سطح سواد و بینش اجتماعی او را با سرعت بیشتری رشد داد و او را با سرعت بیشتری به یک خوانندهی حرفهای تبدیل کرد.
