«صورتی»، بر عكس بخش قابل توجهی از تولیدات این روزهای سینمای ایران، فیلم «كارگردان» است، نه فیلم «بازیگرها». در واقع، با وجود آنكه بازیهای روان صورتی یكی از نقاط قوت انكار نشدنی آن است، اما صورتی صرفا به واسطهی حضور بازیگرهای شناخته شده و جذاب برای مخاطب، تماشاگر را به سمت سالنهای سینما نمی كشاند.
صورتی، یك فیلم «خوش ساخت» است. فیلمنامه ای دارد كه شخصیتهای بازیگرهایش را به خوبی تعریف كرده و بازیگرهایی كه كاملا در خدمت ضرباهنگ تند داستان ساده و بدون پیچیدگی اش هستند. در واقع فیلمنامه و بازیگرها كاملا مكمل یكدیگرند و صورتی دقیقا به واسطهی همین رابطهی دو سویهی موفق است كه می تواند نود و هشت دقیقه تماشاگرش را روی صندلی سینما نگه دارد. مشكل دقیقا بعد از پایان این نود و هشت دقیقه شروع می شود، یعنی بعد از پایان فیلم. صورتی در طول نمایشش تماشاگر را می خنداند و با داستان سر راست و بدون پیچیدگی اش سرگرمش می كند، اما اینها برای تماشاگر ایرانی سینما كه عادت كرده از هر فیلمی به یك نتیجه گیری و جمع بندی مشخص برسد، كافی نیست! در واقع مدتهاست كه به تماشاگر ایرانی اینطور تلقین شده كه فیلم خوب، فیلمی است كه دارای «پیام» باشد. فیلمی است كه یك مشكل حاد و بزرگ جامعه را نشان دهد و ترجیحا هم برای حلش «راه حلی» پیشنهاد كند. تماشاگر ایرانی مدتهاست یك فیلم خوب كه در عین حال داستان ساده و سرراستی هم داشته باشد و به غیر از روایت معمولی یك زندگی، هیچ اتفاق مهمی در آن نیافتد را تجربه نكرده و حالا وقتی برعكس عادت همیشگی، پس از پایان «صورتی» و روشن شدن چراغهای سالن سینما، برای سوال «خب، كه چی؟» جوابی پیدا نمی كند دچار تناقض می شود. تناقض به خاطر اینكه صورتی نود و هشت دقیقه سرگرمش كرده و او را خندانده، پس باید فیلم خوبی باشد، اما در مقابل چون هیچ نتیجه گیری و «پیام» مشخصی كه كلیت فیلم را بتوان صریحا به آن مربوط كرد برای صورتی قابل تصور نیست، پس با توجه به سابقهی ذهنی، باید فیلم بدی باشد!
صورتی شخصیتهای دوست داشتنی و آشنایی دارد و شهرام شب آویز بدون شك محوری ترین آنهاست. اگر مجبور شویم كه شخصیت شهرام را فقط با یك جمله توصیف كنیم، باید بگوییم: «شهرام شب آویز عاشق است!» یا كامل تر: «شهرام شب آویز عاشق سحر است!» در واقع شهرام حتی در لحظه هایی كه عشق را در «لیلا مشرقی» جستجو می كند هم در حال تجربه كردن عشق «سحر» است. به یاد بیاورید نخستین لحظه های شكل گیری علاقه شهرام به لیلا بر روی سن تئاتر را. اولین نشانه های محبت وقتی در چشمهای شهرام نمایان می شود كه لیلا با لهجهی «سیاه» می خواند : «ویلن زنهی عینكی رو باش» و ما می دانیم كه ویلن زن عینكی كسی نیست جز سحر. شهرام حتی وقتی می خواهد برای لیلا نامه بنویسد از همان جمله هایی استفاده می كند كه در نامه هایش به سحر از آنها استفاده می كرد. در واقع از همان ابتدا هم كسی كه باعث پایان رابطهی شهرام و سحر شد، شهرام نبود. شهرام حتی در صحنه ای كه دربارهی علت طلاق، طرف سوال قاضی قرار می گیرد می گوید: «زن را كه با زور نمی شود نگه داشت حاج آقا» و همه چیز را به گردن سحر می اندازد. وقتی این جمله را در كنار تمام نگاه ها و لبخندهای شهرام در دادگاه قرار می دهیم و وقتی نگاه های او در تك تك صحنه های مربوط به ملاقاتهای بعد از طلاق را به یاد می آوریم، بیشتر یقین پیدا می كنیم كه شهرام همواره عاشق سحر باقی مانده است. اوج تعلق شهرام به گذشته و رابطهی سابقش را می توان در شبی كه سحر و امیر حسین خیس باران به خانهی او پناه می آورند به نظاره نشست.
صورتی علاوه بر شهرام، چهار شخصیت قابل توجه دیگر هم دارد: «سحر»، «لیلا»، «امیر حسین» و «پیمان» كه همگی، هم به واسطهی پرداخت خوب در فیلمنامه و هم به خاطر بازی روان بازیگرهایشان(همان طور كه در ابتدای این نوشته به آن اشاره شد) به شدت به چشم می آیند. مخصوصا شخصیت لیلا مشرقی كه با تمام سنت شكنی های ظاهری اش(مثل بازی در نقش سیاه كه در عرف یك نقش مردانه است) در پایان فیلم رفتاری سنتی و احساسگرا(در مقابل مدرن و عقل گرا) از خود نشان می دهد و به نفع عشق ریشه دارتر شهرام و سحر از بازی خارج می شود.
جیرانی، علاوه بر بازیگرهایش، در طول فیلم از موسیقی هم به خوبی بازی می گیرد. خصوصیتی كه در فیلمهای قبلی جیرانی هم بارها به چشم آمده بود. علاوه بر توانایی استفادهی هنرمندانه و در خدمت فیلم از موسیقی و به خصوص از ترانه های قدیمی، جیرانی با «صورتی» ثابت می كند كه هنوز از معدود فیلمسازهایی است كه به خوبی بلد است تمایلات فیمینیست گرایانه اش را، بدون آنكه برای تماشاگر آزار دهنده باشد، در فیلمهایش داخل كند.
صورتی
نویسنده فیلمنامه و كارگردان : فریدون جیرانی
تهیه كننده : سید غلامرضا موسوی
مدیر فیلم برداری : محمد آلادپوش
تدوین : نازنین مفخم
صدابرداران : اصغر شاهوردی ، محمد شاهوردی
طراح صحنه و لباس : نگار استخر
طراح چهره پردازی : مهرداد میركیانی
جانشین مدیر تولید : محمد باقر طسوجی
جلوه های ویژه : محسن روزبهانی
دستیار اول كارگردان و برنامه ریز : مانفرد اسماعیلی
عكاس : عبدالله عبدی نسب
مدیر روابط عمومی : رضا در میشیان
گروه كارگردانی : عطا جاوید ، لادن موسوی ، مجید حسین شیرودی
منشی صحنه : مریم بهاری
تنظیم متن و امور اجرایی نمایش : آیت نجفی
مدیر تداركات : داوود ناظمی
دستیار اول فیلم بردار : رحیم بشارت
نورپرداز : یوسف شهیدی فر
گروه فیلم برداری : مجید نعیمی ، بهمن نادیاب ، قاسم اكبرزاده
راننده سینه موبیل : غلامرضا حسین زاده
دستیاران طراح صحنه و لباس : رضا علیزاده ، سیاوش فیض الله
جامه دار : كریستین ویشنسكی
مجریان چهره پردازی : زهرا كمالی ، غلامرضا عربی
گروه تداركات : رضا ورمرزیار ، فریاد ناظمی
خدمات : ابراهیم گلكار
حمل و نقل : حمید امیری كیا ، حمید شاه حاتمی ، تیمور قلیچ خانی
مسئول امور مالی : بهرام سپهری
محصول رسانه فیلم سازان
بازیگران :
رامبد جوان ، میترا حجار ، فقیهه سلطانی، رضا شفیعی جم ، مهران رجبی، یلدا قشقایی ، مهدی صباغی ، پرهام كلانی ، افشین رازی ، الهه فدایی تهرانی ، مصطفی مدنی و ...
