موسيقي قوالي:
ريشه ي موسيقي قوالي به 6 قرن پيش باز مي گردد. زماني که نوادگان تیمور لنگ بنا به وصيت پدربزرگانشان سعي به گردهمايي ِ هنرمندان و اهل ادب در دهلي ، آگرا و لاهور نموده و دوران طلايي ِ شکوفایی ِ ادبيات ، معماري و موسيقي را از بهترین عوامل فرهنگي ِ ايران و هند پايه گذاري کردند. علي بن عثمان هجويري پايه گذار صوفي گري در هندوستان ، معين الدين ِ چاشتي و پيروان ِ او به هنگام همايش ، اشعار مولايان ِ خود را بصورت سروده هايي اجرا مي نمودند که به قوال شهرت يافت. قوال که به عوامل ِ ادبي و موسيقي غني شده بود در نهايت گسترده ترين سبک موسيقي سنتي در هندوستان و پاکستان گرديد.

نصرت فاتح عليخان:
شاهنشاه ِ قوالی ( درخشانترين ستاره در موسيقي قوالي ) لقب محفوظ ِ نصرت فاتح عليخان براي راهنمايي آوا و روح موسيقي قوالي ( موسیقی عبادی ِ صوفيان مسلمان ) است. هيچ لقب ديگری نميتواند بهتر از اين بيان کننده ي استاد موسيقي ِ قوالي باشد.
او به سيزدهم اکتبر سال 1948 در شهر ليالپور واقع در استان پنجاب پاکستان متولد شد. نصرت فاتح عليخان اولين آثارش را در سال 1973 ضبط کرد. شروع يک دوره حيرت انگيز ضبط به پهناي بيشتر از 20 سال و 50 آلبوم! او در اجرا ، موسیقي سنتي کشورش را با شيوه ي بي مانند خود ترکيب مي کرد و پيام موسيقي قوالي را در بين تمام مومنان به هر ديني وسعت مي داد.
پدر نصرت فاتح عليخان يکی از قوال هاي بزرگ زمان خودش بود.
در بهترين تصور پدرش سعي مي کرد پسر را بجاي دنباله روي ِ راه پانصد ساله ي خانوادگي در موسيقي قوالي ، او را به شغل پزشکي دعوت کند. اما حتي آرزوی پدر نيز نتوانست نصرت ِ جوان را از حساسيت ِ او بر اوضاع هنر بازدارد.
زماني که کودکي بيش نبود براي يادگيري اصول موسيقي از کلاسهاي پدرش پنهاني استراق سمع مي کرد. درست بعد از مرگ پدرش زماني که نصرت 17 سال داشت با پيوستن به گروه موسيقي عمويش اولین اجراي عمومي را تجربه کرد. چيزي نگذشت که به يکي از بسيار خوانندگان ِ موسيقي قوالي در پاکستان تبديل شد.
با نمايش خيره کننده در يکي از کنسرتهايش ، پيتر گابريل ( موسیقیدان ، محقق و خواننده ي بزرگ آمريکايي ) او را به همکاري در آلبوم جديد خود يعني womad
دعوت کرد. این آلبوم ِ زيبا و بسيار خيره کننده از استاد قوالي به منزله ي هديه اي بي نظير به شنوندگان غربي بود.
تاثیر اين همکاري بقدري بود که باعث ِ اتحاد بين نصرت و پيتر گابريل تا آلبوم بعدي آنان
real world ادامه پيدا کند. با اولين ضبط ِ اين آلبوم ، شهرت و نفوذ ِ شاهنشاه به خارج از مرزهاي پاکستان کشيده شد.
نصرت در تلاش براي راهيابي موسيقی قوالی به اتومبيلهاي غربي قطعه ای با همکاری مایکل بروک ، آهنگساز و گیتاریست ِ کانادایی به نام (mustt-mustt) ساخته شد که در آن آوازهاي سنتي جاي خود را به تمرينهاي صوتی ِ جديدي با ريتمهاي غربي داده بودند. بازسازي اخير اين قطعه توسط گروه massive attack منجر به شگفتی و تحسین کلوپهای بار موسيقي در انگلستان و ايالات متحده آمريکا شد.
با گذشت سالياني چند ، نصرت فاتح عليخان در موسيقي جهانی روح احترام خاصی را دميده و آنرا به نهايت قدرت رسانيد.
موسيقي او در طي ساليان زندگي اش به کارهاي چند تن از بزرگترين کارگردانهاي آمريکا روح تازه اي دميد. ترکيب موسيقي نصرت با آثار بزرگاني چون مارتين اسکورسيسي و اليور استون و در فيلمهايي مثل (آخرين گامهاي يک محکوم به مرگ) و (آخرين وسوسه ي مسيح) کاملا مشهود است.
نصرت با پيوستن به جووان آزبرن و پيتر گابريل چهره ي موسيقي خود را در تمام ژانرها نشان داد و تا زمان مرگش خود را مديون ضبط موسيقي با هنرمنداني چون بيورک و لوچيانو پاواروتي مي دانست.
آلبوم بعدي و نهايي نصرت با عنوان dust to gold منتشر گردید که بدعت گذاري عظيمي را به نمايش می گذاشت.